Gebelikte Aşı Uygulamaları
Aşılar kişilerin immun sistemlerini enfeksiyon ajanlarına karşı güçlendirerek hastalıklardan korur. Aşılar aynı zamanda salgın hastalıklardan korunmak için önemlidir. Gebelerin de bazı durumlarda aşı olmaları gerekebilir, bu konuda mutlaka doktorlarına danışmaları gerekir.
Her aşı saflığı, gücü, yan etkileri açısından incelenerek kullanıma sunulmuştur. Bazı aşıların allerjik bünyelerde kullanılmaması gerekir. Örneğin yumurta allerjisi olanların grip aşısı yaptırması sakıncalıdır. Bunun yanı sıra pek çok aşı , özellikle canlı virüs aşıları gebelikte yapılmamalıdır. Gebelerde bazı aşılar sadece 2. ve 3. trimestrde yapılırken , bazıları da bebek doğumundan hemen sonra yapılır. Anne adayı gebeliği sırasında hastalık ajanı ile karşılaşırsa doktoru aşı olup olmama kararını kar zarar durumuna göre vermelidir.
Aşağıdaki aşılar hastalık tehlikesi varsa güvenle yapılabilecek aşı grubundandır:
Hepatit B virüsü ile tehdit altında bulunan ve kanında antikor tespit edilmeyen anne adayına hem kendisi , hem de bebeğini korumak amaçlı gebe iken aşı yapılabilir.
İnaktive grip aşısı gebeliğin herhangi bir döneminde güvenle yapılabilir. Canlı virüs grip aşısı asla yapılmaz.
Tetanoz/ difteri aşısı ise daha önce bununla hiç aşılanmayan anne adaylarına yapılır. Ya da bu aşıyı olalı 10 seneyi aşkın bir süre geçti ise aşı yapılmalıdır. Bunun dışında ise travma geçiren anne adaylarına yapılır.
Kuduz aşısı hastalığın kendisi başlı başına öldürücü olduğundan gebelere uygunabilen bir aşıdır.
Hangi aşılar gebelere yapılmamalıdır?
Difteri/tetanoz/boğmaca karma aşısı yapılmaz. Hepatit A aşısı gebeye yapılmaz. Hastalıkla ilgili ciddi risk varsa , örneğin bir salgın durumunda yarar , zarar durumu gözden geçirilmelidir.
Kızamık/kabakulak/kızamıkçık (MMR) aşısı gebeye yapılmaz. Aşı olanın ise aşıdan en az 1 ay sonra gebe kalması önerilir. Hiç kızamıkçık geçirmemiş olduğu saptanan gebeye doğumdan sonra kızamıkçık aşısı yapılır.
Suçiçeği aşısı da keza yapılmaz. Yapıldıktan ancak en erken 1 ay sonra gebeliğe izin verilir.
Pnömokok aşısı gebelikte güvenli değildir. Sadece anne adayı büyük risk altında ise yapılabilir.
Çocuk felci aşısı gebelikte yapılmaz.
HPV aşısı gebelikte yapılmaz.
Aşıların bazen hiçbir yan etkisi olmaz iken bazılarının 3 hafta sonrasına dek uzanan sürede yan etkisi görülebilir. Yan etki genellikle enjeksiyon yerinde kızarıklık, yumuşaklık ve hafif ateş şeklindedir. Günümüzün aktüel konusu olan corona 19 inaktif aşısı ile ilgili kesin bilgiler elimizde değildir. Zira bu aşının da 3. faz çalışmaları henüz tamamlanmamıştır.Bazı yayınlarda ilk 3 ay geçirildikten sonra aşının yapılabileceği yönünde telkinler bulunmakla beraber, kesin karar verilmiş değildir.